Exploseum się rozbuduje. Powstanie Fabryka Kultury

Exploseum to unikalny w świecie przykład architektury przemysłowej zachowanej w niezmienionym kształcie od czasów II wojny światowej. Podczas hitlerowskiej okupacji był to kombinat tajnej produkcji prochu i wypełniania amunicji, wzniesiony rękoma przymusowych robotników. Należał do przedsiębiorstwa Dynamit-Aktien Gesellschaft (DAG).

Niektóre z jego obiektów zaadoptowano do zwiedzania. Reszta pozostała niewykorzystana, ale już w przygotowaniu jest koncepcja ich zagospodarowania. Muzeum Okręgowe zaplanowało stworzyć w nich Fabrykę Kultury – projekt edukacyjno-wystawienniczy. Oprócz adaptacji kilkunastu budynków (o powierzchni przekraczającej 1.500 metrów kwadratowych) zaplanowano również budowę drogi dojazdowej oraz dużego parkingu dla samochodów osobowych i autobusów, który będzie również wykorzystywany do organizacji wydarzeń. Ciekawostką jest, że zaprojektowano m.in. wykonanie szklanej podłogi w jednym z tuneli, aby zwiedzający patrząc pod nogi, mogli zobaczyć na jakiej wysokości się znajdują (ok. 8 metrów nad poziomem gruntu).

W zaadaptowanych budynkach urządzone będą m.in. sale wystawiennicze, pomieszczenia edukacyjne, magazyny, pracownie konserwacji zabytków. Część dawnych zabudowań pozostanie jako tak zwana trwała ruina. Rozpoczął się już przetarg na przygotowanie dokumentacji projektowej. Zgodnie z Specyfikacją Warunków Zamówienia (SWZ) prace po podpisaniu umowy zajmą około 20 tygodni.

Warto wiedzieć, że budowę tajnego kompleksu zapoczątkowano jesienią 1939 roku. Wznosiło go około 40.000 przymusowych pracowników różnych narodowości. System podziemnych tuneli stanowiących trasę turystyczną pod DAG Fabrik Bromberg łącznie ma długość blisko 1 kilometra, na różnych głębokościach. Exploseum jest jednym z punktów kotwicznych Europejskiego Szlaku Dziedzictwa Przemysłowego (ERIH), a także współtworzy bydgoski Szlak Wody, Przemysłu i Rzemiosła TeH2O. Więcej informacji znajduje się na stronie http://exploseum.pl/.

Text: Janusz Milanowski