Nowa wystawa czasowa w Domu Leona Wyczółkowskiego. Dzieła z królewskiej kolekcji na Wyspie Młyńskiej

Leon Wyczółkowski przez ponad trzy dekady był związany z Krakowem,  miastem, które nie tylko obserwował, ale współtworzył jako aktywny uczestnik życia artystycznego. Szczególne miejsce w jego twórczości zajmowało wzgórze wawelskie. Katedra,  pełna narodowych pamiątek  oraz zamek królewski, odzyskany z rąk austriackich i stopniowo przywracany Polsce. Artysta wielokrotnie utrwalał Wawel w pracach malarskich i graficznych, dokumentując zarówno jego monumentalność, jak i ulotność światła, nastroju oraz historycznego momentu przełomu.

– Wyczółkowski patrzył na Wawel nie tylko jak na symbol polskiej państwowości, ale także jak na żywy organizm. Jego prace są zapisem fascynacji historią, architekturą i światłem, ale też emocji towarzyszących odzyskiwaniu królewskiej rezydencji dla polskiej kultury – mówi dr Anna Ziemlewska, kuratorka wystawy i kierowniczka Działu Leona Wyczółkowskiego.

Ekspozycja prezentuje dzieła o motywach wawelskich, ukazujące m.in. krużganki, wnętrza i detale architektoniczne zamku w trakcie długiego procesu restauracji, rozpoczętego na początku XX wieku.  Ważnym uzupełnieniem wystawy są niepokazywane na co dzień publiczności pastele Leona Wyczółkowskiego, powstałe podczas jego artystycznych podróży, zarówno bliskich, do podkrakowskich wsi, jak i dalszych, na Huculszczyznę i do Zakopanego. Zwiedzający zobaczą m.in. „Krajobraz tatrzański”, „Cerkiew św. Jana w Jaremczu” oraz „Dziewczynę wiejską w żółtej chuście” – prace ukazujące różnorodność podejmowanych przez artystę tematów oraz stosowanych rozwiązań. 

Rok 2026 w Muzeum Okręgowym im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy ma szczególny, symboliczny wymiar. To czas ważnych rocznic związanych z patronem instytucji: 90. rocznicy śmierci Leona Wyczółkowskiego oraz 80-lecia nadania Muzeum jego imienia.

 – Traktujemy te jubileusze jako zobowiązanie do troski o dziedzictwo artysty i konsekwentnego przybliżania jego twórczości kolejnym pokoleniom. Chcemy, by Bydgoszczanie mogli poznawać dzieła Wyczółkowskiego nie tylko z naszych zbiorów, lecz także te, które na co dzień znajdują się w kolekcjach innych instytucji. Eksponowanie ich w Bydgoszczy to dla nas sposób na budowanie żywej relacji z patronem Muzeum i podkreślanie jego znaczenia w dziejach polskiej sztuki – podkreśla dr Anna Kornelia Jędrzejewska, dyrektorka Muzeum Okręgowego im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy.

Wystawie towarzyszyć będą oprowadzania kuratorskie i wykłady, podczas których publiczność spojrzy na Wawel oczami Leona Wyczółkowskiego i pozna kontekst historyczny przemian królewskiej rezydencji na przełomie XIX i XX wieku.